cilmi baaris lagu sameeyey dadka garaadla sare leh ayaa tilmaamaysa…………..

Jan 24, 2026 - jawaab

cilmi baaris lagu sameeyey dadka garaadla sare leh ayaa tilmaamaysa…………..

hab cilmi-baaris iyo falanqayn la sameeyay ayaa lagu ogaaday astaamo muujinaaya dadka garaadka leh iyo sida uu qof kasta ku ogaan garo heerka caqliga_ si dhexdhexaad ah oo laga eegay dhanka garaadka (intelligence) iyada oo aan lagu xadgudbayn karaamada aadanaha ayaa la muujiyay calaamado,

 

Hoos waxaad ka helaysaa qoraal heer sare ah kuna saabsan is barbar dhigid caqli badan iyo midka yar,

 

*10 Waxyaabood oo Qofku Isku Ogaan Karo Inuu Yahay Qof Caqli Badan ama Caqli Yar,

 

*Caqliga bini’aadamku ma aha hal shay oo kaliya lagu cabbiro, mana aha imtixaan keliya oo tiro lagu qiimeeyo. Waa isku-darka fikir, faham, xallin dhibaato, la qabsasho nololeed, iyo anshax maskaxeed. Qof walba wuxuu leeyahay heer garaad oo u gaar ah, hase yeeshee waxaa jira astaamo qofku ku milicsan karo naftiisa si uu u fahmo halka uu kaga jiro dhanka caqliga.

 

1. Sida uu ula falgalo macluumaadka cusub Qof caqli badan: Wuxuu jecel yahay barashada waxyaabo cusub, wuuna falanqeeyaa intuusan aqbalin.

 

Qof caqli yar: Wuxuu diidaa wax cusub, wuxuuna ku dheggan yahay wixii uu horay u aaminsanaa.

 

Caqligu waa furfurnaan maskaxeed

 

2. Awoodda uu u leeyahay inuu qirto qaladkiisa Qofka Caqli badan: Wuu aqbalaa marka uu qaldamo, wuxuuna ka faa’iideystaa khaladka.

 

Caqli yar: Mar walba wuxuu isu arkaa inuu saxan yahay, xitaa marka caddeyn jirto.

 

leh. Qirashada qaladku waa astaan garaad sare

 

3. Habka uu dhibaatooyinka u wajaho

 

Qofka Caqli badan: Wuxuu raadiyaa xalal kala duwan, wuxuuna eegaa sababta dhibaatada.

 

Qofka Caqli yar: Wuxuu ku mashquulaa cabasho iyo eedayn.

 

→

 

Caqli waa xal-raadis, ma aha cabasho.

 

4. Sida uu u adeegsado hadalka

 

Qofka Caqli badan: Hadalkiisu waa miisaan, macne, iyo xikmad leh, Halka Caqli yar: Hadalkiisu yahay buuq, aflagaaddo, ama hadal aan meel ku xirnayn.

 

→ Afku waa muraayadda maskaxda.

 

5. La qabsiga isbeddelka

 

Qofka Caqli badan: Wuu la qabsadaa duruufaha cusub, inkastoo ay adkaan karaan.

 

Halka Caqli yar: Isbeddel walba wuxuu u arkaa khatar.

 

Noloshu waa isbeddel joogto ah.

 

6. Sida uu u arko dadka kale

 

Qofka Caqli badan: Wuxuu ixtiraamaa aragtiyada kala duwan.

 

Kan Caqli yar: Wuxuu quursadaa qof kasta oo ka aragti duwan.

 

→ Ixtiraamku waa astaan garaad.

 

7. Xakamaynta shucuurta

 

Caqli badan: Wuu xakameeyaa xanaaqa, wuxuuna gaaraa go’aanno isagoo deggan.

 

Halka Caqliga yar: uu go’aanno ku qaataa caro iyo dareen kacsan.

 

Caqli ma aha xanaaq la’aan, waa xakameyn

 

8. Rabitaanka wax-barasho joogto ah

 

Qofka Caqli badan: Wuxuu aaminsan yahay in uu weli wax badan baran karo.

 

Halka kan Caqli yar: uu u malaynayo inuu wax walba yaqaan.

 

Qofka is og inuu wax yar yaqaan, waa kan ugu garaadka badan.

 

9. Sida uu u isticmaalo waqtiga

 

Qofka Caqli badan: Wuxuu waqtiga u arkaa hanti qaali ah.

 

Kan Caqliga yar: Waqtiga uu dayaco, dan kama laha qiimihiisa.

 

Waqtiga khasaaray waa caqli la khasaarshay.

 

10. Is-eegista nafta (Self-reflection)

 

Qof Caqli badan: Wuxuu is-weydiinayaa: Maxaan saxay? Maxaan khalday?

 

Qof Caqli yar: Mar walba dadka kale qaladkooda ayuu eegaa asagoon kiisa arag,

 

→ Qofka naftiisa xukuma waa mid leh garaad sare xukunka dadkalana waa aqbalaa,

 

Gaba-gabo*

 

Caqliga runta ahi ma aha kibir, mana aha in qof lagu caayo ama lagu faano. Waa garasho, edeb, iyo awood uu qofku naftiisa ku hagaajiyo. Qof caqli badan waa mid og in uu mar walba kor u kici karo, halka qof caqli yar uu u malaynayo inuu dhammaaday.

 

“Caqli ma aha inta aad taqaan, ee waa sida aad u fikirto.”

Post Views: 66

Nagala Soo Xiriir

contact@xogbaahin.com

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *